Hải Phòng sẵn sàng phương án chống úng cao nhất, bảo vệ lúa và hoa màu

Trước nguy cơ mưa lớn từ hoàn lưu bão số 1, Hải Phòng đang tiếp tục theo dõi, sẵn sàng phương án tiêu úng cho 30.000 ha lúa mới cấy và 9.000 ha hoa màu.

Bảo vệ 40 nghìn ha hoa màu và lúa mới cấy

Bão số 1 (Maysak) đã đi vào đất liền tỉnh Quảng Tây (Trung Quốc) và suy yếu dần, tuy nhiên, trong ngày 5/7, hoàn lưu bão vẫn gây gió mạnh cấp 9, giật cấp 11 tại đảo Bạch Long Vĩ. Trên đất liền, toàn thành phố Hải Phòng tiếp tục ghi nhận có mưa vừa, mưa to, lượng mưa phổ biến 30-50 mm, cục bộ có nơi trên 80 mm. Để bảo vệ thành quả sản xuất, ngành nông nghiệp và môi trường Hải Phòng đã kích hoạt hệ thống phòng chống úng ngập ở cấp độ cao nhất.

Toàn thành phố Hải Phòng đã gieo cấy được khoảng 30.000 ha lúa vụ mùa 2026. Ảnh: Đinh Mười.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường thành phố Hải Phòng, tính đến ngày 5/7, toàn thành phố đã gieo cấy được khoảng 30.000 ha lúa vụ mùa, đạt gần 40% kế hoạch. Diện tích này tập trung tại các khu vực trọng điểm như Thủy Nguyên, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, Nam Sách, Ninh Giang, Thanh Miện, Bình Giang...

Bên cạnh lúa, hơn 9.000 ha rau màu vụ Hè Thu cũng nằm trong "vùng báo động". Đặc thù các loại cây họ bầu bí, dưa hấu là rất sợ ngập úng. Tại các vùng chuyên canh nhà màng, nông dân đang chạy đua thu hoạch sớm diện tích đến kỳ và gia cố mái nilon để tránh gió xé, dập nát.

Đối với diện tích lúa mới cấy, việc kiểm soát mực nước giai đoạn này được xem là yếu tố "sống còn", nếu ngập sâu quá 24 giờ, mộng lúa có nguy cơ bị thối hoặc trôi dạt. 

Trước tình thế này, các Công ty Khai thác công trình thủy lợi (KTCTTL) trên địa bàn đã tận dụng tối đa thủy triều tháo gạn tự chảy, đưa mực nước đệm trong hệ thống kênh trục xuống mức thấp nhất (+0,4 m đến +0,6 m).

Tại trạm bơm Chu Đậu (khu vực Nam Sách), toàn bộ các tổ máy tiêu úng đã được kiểm tra và túc trực 24/24 giờ. Đại diện đơn vị cho biết, chỉ cần mực nước trên đồng vượt ngưỡng an toàn, hệ thống bơm điện sẽ vận hành hết công suất để giải vây cho các cánh đồng trũng. 

Khu vực phía Đông thành phố, các địa điểm xác định là điểm xung yếu với hơn 2.000 ha lúa và hoa màu có nguy cơ úng lụt cao hoặc nằm trong vùng trũng, khả năng thoát nước tự nhiên kém, các phương án, kịch bản đều đã sẵn sàng. Các hệ thống thủy lợi như Đa Độ, An Hải, Thủy Nguyên, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo... cũng đã hạ mực nước đệm xuống mức +0,4 m để sẵn sàng đón nước cho hơn 23.000 ha sản xuất nông nghiệp trên địa bàn.

Ông Nguyễn Trung Kiên - Chủ tịch Công ty TNHH MTV KTCTTL Thủy Nguyên kiểm tra tình hình vận hành công trình thủy lợi, sẵn sàng các phương án tiêu thoát nước và phòng chống thiên tai khi có tình huống xảy ra. Ảnh: Đinh Mười.

Ông Nguyễn Trung Kiên - Chủ tịch Công ty TNHH MTV KTCTTL Thủy Nguyên cho biết, đơn vị đang duy trì mực nước hệ thống ở mức rất thấp (+0,7 m). Trong trường hợp úng lụt không thể tiêu bằng trọng lực Công ty tổ chức lắp đặt các trạm bơm dã chiến hỗ trợ bơm nước tiêu úng cho các vùng trũng không thể tiêu được: Đầm De, Đầm Thượng xã Việt Khê; Cống Lâm, Sáu Phiên, Đống Đáy II phường Thủy Nguyên, Cống Sơn II Phường Nam Triệu.

Đồng thời sẽ bố trí, tăng cường thêm nhân lực chốt trực tại các công trình cống, mỗi cống tăng cường thêm từ 1 đến 5 người để hỗ trợ vận hành cống khi mất điện trong lúc vận hành tiêu úng. "Nếu lượng mưa lớn phải đào cắt một số cống qua đường có khẩu độ nhỏ để mở rộng khẩu độ tiêu thoát: Cống Lò Vôi phường Thủy Nguyên, khu Đầm Hàn, Đồng Mới xã Việt Khê. Cống qua đường liên tỉnh trên kênh Đồng Nốt phường Lê Ích Mộc", ông Nguyễn Trung Kiên chia sẻ .

Tiếp tục chủ động "bốn tại chỗ"

Theo Đài Khí tượng Thủy văn Hải Phòng, ảnh hưởng của hoàn lưu bão số 1, một số nơi tại Hải Phòng sẽ có mưa lớn, tâm điểm mưa lớn sẽ chia làm hai vùng rõ rệt. Vùng 1 bao gồm các đặc khu Bạch Long Vĩ, Cát Hải, quận Đồ Sơn và khu vực phía Đông Bắc, Đông Nam (Thủy Nguyên, An Dương, An Lão, Tiên Lãng, Vĩnh Bảo) với lượng mưa phổ biến 30-80 mm. Vùng 2 gồm khu vực phía Tây Bắc và Tây Nam (Hải Dương, Chí Linh, Thanh Hà, Ninh Giang, Thanh Miện, Cẩm Giàng, Kinh Môn và Tứ Kỳ) có lượng mưa thấp hơn, phổ biến từ 10-30 mm.

Các trạm bơm lớn trên địa bàn thành phố Hải Phòng đã sẵn sàng vận hành hết công suất ngay khi có lệnh. Ảnh: Đinh Mười.

Mưa lớn không chỉ gây ngập úng cây trồng mà còn tiềm ẩn nguy cơ sạt lở đất tại các vùng núi dốc như Đồ Sơn, Cát Hải, phường Trần Hưng Đạo, Việt Khê, Thủy Nguyên... Các hộ dân sinh sống gần khu vực dễ sạt lở cũng đã được đưa vào diện theo dõi đặc biệt. Phương án sơ tán dân tại chỗ đã được chuẩn bị sẵn sàng nếu lượng mưa vượt ngưỡng an toàn.

Bão số 1 đã tan, thành phố Hải Phòng chưa ghi nhận thiệt hại đáng kể, tuy nhiên, các địa phương được yêu cầu không được chủ quan. Ngành nông nghiệp tiếp tục duy trì chế độ trực 24/24 giờ, bám sát diễn biến thủy văn để có kịch bản ứng phó kịp thời. Các trạm bơm điện lớn như Long Động, Chu Đậu đã sẵn sàng vận hành hết công suất ngay khi có lệnh.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Hải Phòng nhận định, dù bão đã suy yếu thành áp thấp nhiệt đới nhưng nguy cơ từ hoàn lưu gây mưa lũ sau bão là rất hiện hữu. Nhiệm vụ trọng tâm hiện nay là vận hành hệ thống thủy lợi khoa học, ưu tiên tiêu nước cho vùng trũng thấp và diện tích rau màu đang thu hoạch.

Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật khuyến cáo người dân tạm dừng gieo cấy trong những ngày mưa bão để tránh lãng phí giống. Đồng thời, hệ thống khuyến nông cơ sở đang tích cực kết nối với các đầu mối thu mua để giải quyết lượng nông sản thu hoạch trước bão cho người dân, đảm bảo không bị đứt gãy chuỗi cung ứng do thời tiết.

Đinh Mười - Hoàng Phong