Đắk Lắk phấn đấu thu hái cà phê với tỷ lệ quả chín đạt từ 85%

UBND tỉnh Đắk Lắk ban hành chỉ thị yêu cầu các địa phương vận động người dân thu hái cà phê đúng độ chín, phấn đấu tỷ lệ quả chín đạt từ 85% trở lên.

Nhiều năm nay, để làm ra những sản phẩm cà phê đặc sản, ông Lê Đình Tư, Giám đốc Công ty TNHH Aeroco Coffee tại phường Ea Kao (tỉnh Đắk Lắk) chọn cách thu hái quả chín thay vì hái xô. Cà phê được hái bằng tay, chọn những quả chín đỏ trước khi đưa vào sơ chế, chế biến.

Hái quả chín để nâng giá trị cà phê

Theo ông Tư, quy trình thu hoạch tại nông trại yêu cầu tỷ lệ quả chín mọng đạt tối thiểu 95%. Việc lựa chọn nguyên liệu ngay từ vườn giúp doanh nghiệp kiểm soát chất lượng, giữ hương vị đặc trưng của cà phê. Các công đoạn sơ chế, bảo quản và rang xay cũng được kiểm soát để tạo ra sản phẩm đáp ứng yêu cầu thị trường.

Chế biến cà phê đặc sản với tỉ lệ quả chín hơn 99% tại Đắk Lắk. Ảnh: Tài Đại.

Từ năm 2017, Aeroco Coffee từng bước xây dựng vùng nguyên liệu, đầu tư chế biến sâu và phát triển các dòng cà phê đặc sản, nhất là Robusta. Ngày 11/11, doanh nghiệp xuất khẩu một container cà phê đặc sản sang Hoa Kỳ, khối lượng 3,466 tấn, trị giá gần 120.000 USD. Lô hàng đánh dấu thêm bước phát triển trong quá trình nâng chất lượng, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.

Không riêng Aeroco Coffee, nhiều doanh nghiệp tại Đắk Lắk đang liên kết với nông dân, tổ chức vùng nguyên liệu nhằm kiểm soát chất lượng cà phê từ khâu sản xuất, thu hoạch.

Tổng Công ty Simexco 2-9 Đắk Lắk đã phát triển mạng lưới liên kết khoảng 70.000 hộ với vùng nguyên liệu khoảng 65.000 ha. Thông qua các chương trình sản xuất bền vững, doanh nghiệp phối hợp với nông dân cải thiện quy trình canh tác, nâng chất lượng nguyên liệu, thực hiện chứng nhận và truy xuất nguồn gốc.

Bên cạnh xuất khẩu cà phê nhân, Simexco phát triển các dòng Fine Robusta, cà phê đặc sản, đầu tư chế biến và kiểm soát chất lượng. Theo ông Lê Đức Huy, Chủ tịch Hội đồng quản trị Simexco Daklak, liên kết nông dân, xây dựng vùng nguyên liệu và kiểm soát chất lượng là những yếu tố quan trọng để nâng giá trị cà phê xuất khẩu.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp thăm gian hàng cà phê đặc sản tại Hội nghị sơ kết ngành trồng trọt cuối tháng 10/2026. Ảnh: Tài Đại.

Từ cách làm của Aeroco đến chuỗi liên kết của Simexco, các doanh nghiệp đều chú trọng chất lượng nguyên liệu ngay từ vườn cây. Đặc biệt, việc lựa chọn quả chín khi thu hoạch không chỉ phục vụ chế biến cà phê đặc sản mà còn góp phần nâng chất lượng cà phê thương phẩm.

Đắk Lắk hiện có trên 217.000 ha cà phê, sản lượng hằng năm hơn 580.000 tấn. Tuy nhiên, cà phê không chín đồng loạt nên việc thu hái quả chín đòi hỏi người trồng phải bố trí nhân công, thời gian phù hợp. Cùng với đó, các công đoạn sơ chế, phơi sấy, bảo quản cũng ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng sản phẩm.

Từ những mô hình doanh nghiệp đã triển khai, yêu cầu đặt ra là nâng chất lượng thu hoạch trên diện rộng thay vì chỉ tập trung ở các vùng nguyên liệu sản xuất cà phê đặc sản. Đây cũng là một trong những nhiệm vụ trọng tâm được tỉnh Đắk Lắk đặt ra cho niên vụ 2026 - 2027.

Phấn đấu tỷ lệ quả chín từ 85% trở lên

Từ cách làm của Aeroco và Simexco, việc nâng chất lượng cà phê ngay từ khâu thu hoạch đang được chú trọng. Tuy nhiên, để thực hiện trên diện rộng, cần có sự phối hợp giữa người trồng, hợp tác xã, doanh nghiệp và chính quyền địa phương, nhất là khi Đắk Lắk đang bước vào niên vụ thu hoạch mới.

Thu hái cà phê quả chín ở Hợp tác xã Nông nghiệp Dịch vụ Công bằng Ea Tu, Đắk Lắk. Ảnh: Tài Đại.

Cụ thể hóa yêu cầu nâng chất lượng cà phê, ngày 9/11, UBND tỉnh Đắk Lắk đã ban hành Chỉ thị số 33 về sản xuất, thu hoạch, chế biến và tiêu thụ cà phê niên vụ 2026 - 2027. Trong đó, tỉnh yêu cầu các địa phương vận động người dân thu hái đúng độ chín, hạn chế hái xô, hái xanh, phấn đấu tỷ lệ quả chín đạt từ 85% trở lên, trường hợp tận thu cuối vụ, tỷ lệ quả chín tối thiểu 80%.

Để thực hiện, các địa phương phải phối hợp với hợp tác xã hướng dẫn người dân thu hoạch, sơ chế, phơi sấy và bảo quản đúng kỹ thuật, không phơi cà phê trực tiếp trên mặt đường giao thông.

UBND tỉnh cũng yêu cầu các cơ sở thu mua, chế biến kiểm soát độ ẩm, tạp chất, nấm mốc, bảo đảm việc cân đo, xác định chất lượng và thanh toán công khai, minh bạch. Các doanh nghiệp, hợp tác xã được khuyến khích tăng cường liên kết thu mua, tiêu thụ theo hợp đồng với các điều khoản rõ ràng về chất lượng và giá cả.

Cùng với việc nâng chất lượng cà phê trong niên vụ mới, Đắk Lắk đang triển khai chương trình hợp tác phát triển vùng nguyên liệu bền vững, gắn sản xuất với chế biến và xuất khẩu.

Đắk Lắk đang phấn đấu nâng tỉ lệ thu hái cà phê quả chín, sơ chế đúng kỹ thuật để nâng chất lượng sản phẩm. Ảnh: Tài Đại.

Tại lễ ký kết khởi động chương trình hợp tác giai đoạn 2026 - 2030 giữa UBND tỉnh Đắk Lắk và Tổ chức IDH Việt Nam mới đây, ông Nguyễn Thiên Văn, Phó Chủ tịch UBND tỉnh này nhấn mạnh yêu cầu xây dựng vùng nguyên liệu cà phê chất lượng cao, giảm phát thải, phát triển chuỗi liên kết và nâng cao vị thế thương hiệu Cà phê Buôn Ma Thuột trên thị trường quốc tế.

Chương trình tập trung cải thiện kỹ thuật canh tác, bảo vệ tài nguyên đất, nước, tăng cường liên kết giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp, từng bước hoàn thiện hệ thống truy xuất nguồn gốc, đáp ứng yêu cầu của thị trường xuất khẩu.

Theo chỉ đạo của UBND tỉnh, Sở Nông nghiệp và Môi trường có trách nhiệm hướng dẫn người dân canh tác bền vững, thu hoạch đúng độ chín, kiểm soát dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, nâng chất lượng sơ chế và bảo quản. Các địa phương phối hợp với doanh nghiệp, hợp tác xã phát triển vùng nguyên liệu, hoàn thiện dữ liệu truy xuất nguồn gốc, tạo điều kiện nâng giá trị cà phê từ sản xuất đến tiêu thụ.

Tài Đại - Kim Sơ